Hot-Spot

HOTSPOT

Hotspot, kafe, otel, restoran veya alışveriş merkezi gibi halka açık alanlarda müşterilere güvenli ve yönetilebilir kablosuz internet (Wi-Fi) erişimi sağlayan sistemdir. Standart bir ev internetinden farklı olarak kimlik doğrulama, erişim kısıtlaması ve yasal kayıt tutma mekanizmalarıyla çalışır.

5651 sayılı kanun, kamuya açık alanlarda Wi-Fi hizmeti sunan işletmeleri "Toplu Kullanım Sağlayıcı" olarak tanımlar. Bu kanunun temel amacı, internet ortamında işlenen suçların önüne geçmek ve suç işlendiğinde gerçek sorumlunun tespit edilmesini sağlamaktır.

Hotspot Sisteminin Temel Bileşenleri

• Captive Portal (Karşılama Ekranı): Müşteri ağa bağlandığında otomatik olarak açılan web sayfasıdır. SMS kodu, T.C. Kimlik doğrulaması veya sosyal medya hesapları ile giriş yapılmasına olanak tanır.
• Yasal Loglama (5651 Sayılı Kanun Uyumluluğu): Türkiye'de işletmelerin sunduğu internet üzerinden işlenen suçların takibi için erişim kayıtlarının (IP adresi, MAC adresi, zaman damgası) dijital zaman damgası ile imzalanarak saklanması zorunludur.
• Ağ ve Oturum Yönetimi: Kullanıcı başına bant genişliği (hız) sınırı koyma, oturum süresi belirleme ve adil kullanım politikaları oluşturma imkanı sunar.

Kuruluşlar İçin Avantajları

• Yasal Güvenlik: Anonim kullanımların önüne geçerek işletme sahibini hukuki sorumluluktan korur.
• Ağ Güvenliği: Müşteri trafiği ile işletmenin iç ağı (POS cihazları, kameralar, şirket bilgisayarları) birbirinden izole edilir.
• Pazarlama ve Veri Toplama: Karşılama ekranında duyuru, kampanya gösterimi yapılabilir; izinli pazarlama için SMS/e-posta verisi toplanabilir.
• Hizmet Kalitesi: Tek bir kullanıcının tüm bant genişliğini (video indirme vb.) tüketmesi engellenir.

Kurulum İçin Gereken Minimum Altyapı

1. Yüksek Hızlı İnternet Bağlantısı: Kullanıcı sayısına uygun kurumsal internet hattı.
2. Hotspot Destekli Gateway / Router: Ağ trafiğini yöneten ve 5651 kanununa uygun log tutabilen yönlendirici cihaz veya firewall (Örn: Mikrotik, PfSense, Fortinet, TP-Link Omada vb.).
3. Erişim Noktaları (Access Point): Ortamın fiziksel büyüklüğüne ve eşzamanlı kullanıcı sayısına göre konumlandırılan kablosuz yayın cihazları.
4. Entegrasyon Yazılımı: SMS doğrulama veya otel yönetim sistemleri (PMS) ile entegre çalışan karşılama ekranı yazılımı.

Yasal Yükümlülükler

• Kimlik Doğrulama Zorunluluğu: Müşterilere anonim/açık internet erişimi verilmesi yasaktır. Kullanıcının T.C. Kimlik Numarası, Pasaport Numarası veya SMS ile doğrulanmış telefon numarasıyla sisteme giriş yapması gerekir. Ortak kullanılan sabit şifreler (örneğin duvara yazılan masa şifresi) yasal yükümlülüğü karşılamaz.
• Kayıt Tutma (Loglama): İşletme, ağına bağlanan kişilerin trafik bilgilerini eksiksiz olarak kayıt altına almalıdır.
• Zararlı İçeriği Engelleme: Toplu kullanım sağlayıcılar, konusu suç oluşturan ve yasal olarak erişimi engellenmiş içeriklere karşı filtreleme/önleyici tedbirleri almakla yükümlüdür.
• Sorumluluk Reddi: Gerekli doğrulamayı ve loglamayı yapmayan işletmeler, kendi ağları üzerinden işlenen olası bir siber suça (dolandırıcılık, tehdit, illegal içerik vb.) doğrudan sorumlu tutulabilirler.

Loglama Standartları ve Teknik Veriler

5651 uyumlu bir log kaydında yer alması gereken teknik parametreler ve standartlar şunlardır:

• Kullanıcı Kimliği: T.C. Kimlik No, pasaport no veya doğrulanmış cep telefonu numarası.
• MAC Adresi: Kullanıcının bağlandığı cihazın benzersiz fiziksel ağ adresi.
• İç IP / Yerel IP: Kullanıcıya yerel ağda (DHCP tarafından) atanan lokal IP adresi.
• Dış IP (WAN IP): İnternete çıkış yapılan statik IP adresi ve port bilgisi.
• Zaman Damgası (Timestamp): Bağlantının başlama ve bitiş tarihi/saati (Milisaniye hassasiyetinde).

Zaman Damgası (Hash) ve Veri Güvenliği

1. Zaman Damgası Zorunluluğu: Kaydedilen günlük log dosyaları, Yetkili Elektronik Sertifika Hizmet Sağlayıcıları (örneğin TÜBİTAK Kamu SM) tarafından dijital zaman damgası ve hash özet değeri (SHA-256 vb.) ile mühürlenmelidir.
2. Değiştirilemezlik (Integrity): Zaman damgası, log dosyasının oluşturulduğu andan itibaren tek bir karakterinin dahi değiştirilmediğini ispatlar. Standart modemlerin veya bilgisayar yazılımlarının tuttuğu imzasız metin kayıtları mahkemelerde delil olarak kabul edilmez.
3. Saklama Süresi: İmzalanan ve mühürlenen log dosyalarının en az 1 yıl (uygulamada ve tavsiyelerde 2-3 yıl) boyunca güvenli bir ortamda saklanması ve istenildiğinde BTK veya kolluk kuvvetlerine sunulabilir olması gerekir.

KVKK ile İlişkisi

5651 sayılı kanun kapsamındaki loglama yasal bir zorunluluk olduğu için KVKK (Kişisel Verilerin Korunması Kanunu) ile çelişmez. Ancak toplanan T.C. Kimlik veya telefon numaralarının sadece yasal yükümlülük amacıyla işlendiğine dair bir KVKK Aydınlatma Metni kullanıcılara Hotspot karşılama ekranında onaylatılmalıdır.